คลินิกผิวหนังหมอวสุชล
คลินิกผิวหนังหมอวสุชล นัดหมายทาง LINE
ติดเชื้อ

เกลื้อน vs กลาก ต่างกันยังไง? รักษาแล้วทำไมรอยด่างยังอยู่

นพ.วสุชล ชัยชาญ · ว.48814แพทย์เฉพาะทางผิวหนัง (ตจวิทยา) · อัปเดต พ.ย. 2569 · อ่าน 4 นาที
ภาพประกอบ: เกลื้อน vs กลาก ต่างกันยังไง? รักษาแล้วทำไมรอยด่างยังอยู่
ภาพประกอบเพื่อความเข้าใจ ไม่ใช่ภาพผู้ป่วยจริง

หน้าร้อนทีไร หลังและหน้าอกเริ่มมีรอยด่างขาว ๆ หรือน้ำตาล ๆ เป็นหย่อม หลายคนนึกว่าเป็นกลาก หรือกลัวว่าเป็นด่างขาว

ส่วนใหญ่ที่หมอเจอแบบนี้เป็น เกลื้อน ครับ ซึ่งเป็นคนละโรคกับกลาก และคำถามที่ตามมาเสมอคือ "ทายาจนหายแล้ว ทำไมรอยยังอยู่?" บทความนี้มีคำตอบครับ

สรุปสั้น ๆ ก่อนอ่าน
  • เกลื้อน = รอยด่างหลายหย่อม ขุยละเอียด ต่างจากกลากที่เป็นวงขอบชัด
  • เกลื้อนเกิดจาก ยีสต์ที่อยู่บนผิวทุกคนอยู่แล้ว ไม่ได้ติดต่อแบบกลาก
  • สีผิวที่ยังด่างหลังรักษา ไม่ได้แปลว่าเชื้อยังไม่หาย

เกลื้อนหน้าตาเป็นยังไง

เกลื้อนที่หลัง รอยด่างสีจางหลายหย่อม
เกลื้อนที่หลัง: รอยด่างสีจางหลายหย่อม มีขุยละเอียด · ภาพ: CDC / Dr. Gavin Hart (สาธารณสมบัติ)
  • ปื้นหรือหย่อม สีจางกว่าผิว สีน้ำตาล หรือสีชมพู
  • มี ขุยละเอียด ลองใช้นิ้วขูดเบา ๆ จะเห็นขุยชัดขึ้น
  • พบบ่อยที่ หน้าอก หลัง คอ ต้นแขน
  • คันเล็กน้อย หรือไม่คันเลย มักเป็นมากช่วงร้อนชื้น เหงื่อเยอะ

รอยด่างไม่ใช่เกลื้อนทุกครั้งนะครับ ด่างขาว รอยจางหลังผื่นอักเสบ และโรคอื่น ๆ ก็หน้าตาคล้ายกัน ถ้ารอยไม่มีขุย หรือกระจายผิดปกติ ควรให้หมอตรวจก่อน

เกลื้อนกับกลาก ต่างกันตรงไหน

เกลื้อน
เกลื้อน
ต้นเหตุยีสต์ Malassezia ที่อยู่บนผิวปกติ
หน้าตาด่างหลายหย่อม ขุยละเอียด
คันน้อยหรือไม่คัน
ติดต่อไม่ติดต่อแบบกลาก
ตำแหน่งอก หลัง คอ ต้นแขน
กลาก
กลาก
ต้นเหตุเชื้อรากลุ่ม dermatophytes
หน้าตาวงขอบนูนชัด ขุยที่ขอบ ขยายออก
คันคันชัด
ติดต่อติดจากคน สัตว์ ของใช้ได้
ตำแหน่งได้ทุกที่
ภาพ: CDC / Dr. Gavin Hart, Dr. Lucille K. Georg (สาธารณสมบัติ)

เพราะต้นเหตุต่างกัน การดูแลจึงต่างกันครับ เกลื้อนไม่ต้องแยกตัวจากคนในบ้าน และยาที่ใช้ก็อาจไม่ใช่ตัวเดียวกับกลาก

ทำไมรักษาแล้วรอยด่างยังไม่หาย

ตอนเป็นเกลื้อน ยีสต์ไปรบกวนการสร้างสีผิวในบริเวณนั้น พอรักษาจนเชื้อสงบ ขุยและอาการคันจะหายก่อน แต่ สีผิวต้องใช้เวลาค่อย ๆ ปรับกลับ อาจนานหลายสัปดาห์ถึงหลายเดือน โดยเฉพาะถ้าได้แดดช่วยครับ

วิธีดูว่าเชื้อยังอยู่ไหม: ลองขูดเบา ๆ ถ้าไม่มีขุย มักแปลว่าเชื้อสงบแล้ว เหลือแค่รอสีกลับ

อย่าทายาเพิ่ม หรือใช้กรดแรง ครีมกัดผิว เพื่อเร่งให้สีเท่ากันนะครับ จะยิ่งระคายเคืองและเกิดรอยใหม่

ถ้าไม่แน่ใจ ที่คลินิกหมอขูดขุยส่องกล้องดูเชื้อได้ครับ

ป้องกันไม่ให้กลับมาเป็นซ้ำ

เกลื้อนกลับมาเป็นซ้ำได้บ่อย เพราะยีสต์ตัวนี้อยู่บนผิวเราตลอดครับ

  • เปลี่ยนเสื้อทันทีหลังเหงื่อออก
  • เลือกเสื้อผ้าระบายอากาศ
  • อาบน้ำเช็ดตัวให้แห้ง
  • คนที่เป็นซ้ำทุกหน้าร้อน หมออาจให้ ใช้แชมพูหรือสบู่ยาฟอกตัวเป็นระยะ เพื่อป้องกัน

ยากินต้านเชื้อรา ไม่จำเป็นกับทุกคน และมีข้อควรระวัง อย่าซื้อกินซ้ำเองทุกครั้งที่เป็น ถ้าผื่นกว้าง ไม่ตอบสนอง หรือไม่แน่ใจว่าเป็นเกลื้อน ควรกลับมาให้หมอดู

คำถามที่คนไข้ถามบ่อย

รอยเกลื้อนสีขาว แปลว่าเป็นด่างขาวหรือเปล่า?ไม่ใช่ครับ เป็นคนละโรค แต่ถ้ารอยไม่มีขุยหรือหน้าตาไม่ชัด ควรตรวจแยก
สีผิวยังไม่เท่ากัน ต้องกินยาซ้ำไหม?ไม่จำเป็นเสมอไปครับ ดูก่อนว่ายังมีขุยหรือผื่นใหม่ไหม ถ้าไม่มี ก็แค่รอสีผิวกลับ
เป็นซ้ำ แปลว่ายาครั้งก่อนไม่ดีใช่ไหม?ไม่ใช่ครับ เกลื้อนกลับมาได้เพราะยีสต์อยู่บนผิวตามปกติ หมอวางแผนป้องกันให้ได้
หมอซันฝากไว้ถ้าไม่แน่ใจว่ารอยด่างเป็นเกลื้อน กลาก หรือด่างขาว หรือเป็นซ้ำทุกหน้าร้อนจนเบื่อ แนะนำให้มาพบหมอผิวหนังครับ ขูดตรวจครั้งเดียวก็รู้ และหมอจะวางแผนป้องกันให้ไม่ต้องกลับมาเป็นบ่อย ๆ
#เกลื้อนกับกลากต่างกันอย่างไร

บทความนี้เป็นความรู้ทั่วไป ไม่ใช้แทนการตรวจวินิจฉัยโดยแพทย์ การรักษาขึ้นกับอาการของแต่ละบุคคล

ไม่เจออาการของคุณ?ส่งรูปและเล่าอาการทาง LINE หมอจะแนะนำว่าควรมาตรวจไหม
ทัก LINE ถามหมอ