"หมอครับ ยากินตัวที่ทำให้ปากแห้ง ๆ ได้ยินว่ารักษาสิวหาย จะกินได้ไหม" คำถามนี้หมอเจอแทบทุกวันครับ
ยาตัวนั้นชื่อ Isotretinoin (ไอโซเทรติโนอิน) เป็นยาที่ได้ผลดีมากในสิวบางกลุ่ม แต่ก็เป็นยาที่ต้องใช้ภายใต้การดูแลของแพทย์อย่างใกล้ชิด เพราะมีข้อห้ามและผลข้างเคียงที่ต้องรู้ก่อนเริ่ม
- Isotretinoin ลดการทำงานของต่อมไขมัน ซึ่งเป็นต้นเหตุสำคัญของสิว จึงช่วยทั้งสิวอักเสบและสิวอุดตัน
- เหมาะกับสิวอักเสบรุนแรง สิวที่เสี่ยงเป็นแผลเป็น หรือสิวที่รักษาด้วยวิธีอื่นแล้วไม่ดีขึ้น โดยทั่วไปต้องกินต่อเนื่อง 4–6 เดือนขึ้นไป
- ห้ามตั้งครรภ์ระหว่างใช้ยา ต้องตรวจเลือดตามนัด และไม่ควรซื้อกินเอง
Isotretinoin คือยาอะไร ทำงานยังไง
Isotretinoin เป็นยาอนุพันธ์ของวิตามินเอชนิดรับประทาน ยาจะไปลดขนาดและการทำงานของต่อมไขมัน เมื่อไขมันน้อยลง การอุดตันในรูขุมขนและเชื้อแบคทีเรียที่ทำให้เกิดสิวก็ลดลงตามไปด้วย
ยานี้ยังช่วยลดการอักเสบและลดการเกิดสิวอุดตันใหม่ จึงต่างจากยาปฏิชีวนะที่เน้นลดเชื้อและการอักเสบเป็นหลักครับ
Isotretinoin เหมาะกับใคร
- สิวอักเสบรุนแรง สิวหัวช้าง หรือสิวเป็นก้อนลึก
- สิวที่เริ่มทิ้งหลุมหรือแผลเป็น
- สิวเรื้อรังที่รักษาด้วยยาทาและยากินกลุ่มอื่นแล้วไม่ดีขึ้น
- สิวที่กลับมาเป็นซ้ำเร็วหลังหยุดยาเดิม
ไม่ใช่ทุกคนที่เป็นสิวต้องกินยาตัวนี้ครับ หมอจะดูชนิดสิว ความรุนแรง ประวัติการรักษา โรคประจำตัว และแผนการมีบุตรก่อนตัดสินใจร่วมกัน
ต้องกินนานแค่ไหน
ส่วนใหญ่กินวันละครั้ง พร้อมอาหารหรือหลังอาหาร ในเวลาเดียวกันทุกวัน ขนาดยาหมอจะคำนวณตามน้ำหนักและการตอบสนองของแต่ละคน
โดยทั่วไปต้องกินต่อเนื่องประมาณ 4–6 เดือนขึ้นไป บางคนอาจนานหรือสั้นกว่านี้ ช่วงเดือนแรกสิวอาจเห่อขึ้นได้ ไม่ต้องตกใจและไม่ควรหยุดยาเองนะครับ ควรบอกหมอเพื่อปรับแผน
ผลข้างเคียงที่พบบ่อย และวิธีรับมือ
ข้อห้ามและข้อควรระวังระหว่างใช้ยา
- ห้ามตั้งครรภ์ระหว่างกินยา และในช่วงหลังหยุดยาตามที่หมอแนะนำ เพราะยาทำให้ทารกพิการได้ ผู้หญิงต้องคุมกำเนิดอย่างมีประสิทธิภาพ
- ห้ามบริจาคเลือดระหว่างกินยาและช่วงหลังหยุดยา
- ไม่ใช้ร่วมกับยาปฏิชีวนะกลุ่ม Tetracycline หรือวิตามินเอเสริม
- เลี่ยงแอลกอฮอล์ เพราะเพิ่มภาระต่อตับและไขมันในเลือด
- เลี่ยงหัตถการที่ระคายผิวแรง ๆ เช่น แว็กซ์ขน เลเซอร์บางชนิด หรือขัดผิว
- ห้ามแบ่งยาให้คนอื่น และไม่ปรับขนาดยาเอง
ทำไมต้องเจาะเลือด
ยานี้อาจทำให้ไขมันในเลือดสูงขึ้น หรือค่าการทำงานของตับเปลี่ยนแปลงได้ในบางคน หมอจึงตรวจเลือดก่อนเริ่มยา และตรวจซ้ำระหว่างใช้ยาตามนัด เพื่อปรับขนาดยาได้อย่างปลอดภัย
ผู้หญิงที่มีโอกาสตั้งครรภ์ หมออาจตรวจการตั้งครรภ์ก่อนเริ่มยาด้วยครับ
อาการแบบไหนควรรีบติดต่อหมอ
- ปวดหัวรุนแรง ตามัว หรือคลื่นไส้อาเจียนมาก
- อารมณ์เศร้า หงุดหงิดผิดปกติ หรือมีความคิดทำร้ายตัวเอง
- ปวดท้องรุนแรง
- ผื่นขึ้นมาก หรือผิวลอกรุนแรง
- สงสัยว่าตั้งครรภ์
คำถามที่คนไข้ถามบ่อย
บทความนี้เป็นความรู้ทั่วไป ไม่ใช้แทนการตรวจวินิจฉัยโดยแพทย์ การรักษาขึ้นกับอาการของแต่ละบุคคล





